Centri



Rezultati merenja koncentracije polena

Prognoza UV indeksa

Članovima srpskog lekarskog društva

Javne nabake

Oktobar, Međunarodni mesec Borbe protiv Raka Dojke

Oktobar se, kao Međunarodni mesec borbe protiv raka dojke, obeležava u mnogim zemljama širom sveta, kako bi se skrenula pažnja na rasprostranjenost raka dojke i podigla svest o značaju prevencije i ranog otkrivanja, kao i o mogućnostima pravovremenog započinjanja lečenja osoba obolelih od raka dojke.

Rak dojke čini vodeći uzrok obolevanja i umiranja od malignih bolesti u ženskoj populaciji širom sveta.

To je najčešći rak kod žena, kako u razvijenim tako i u manje razvijenim delovima sveta. Prema podacima Svetske zdravstvene organizacije, u svetu se godišnje registruje oko 1.670.000 hiljada žena obolelelih od ove bolesti, a oko 522.000 žena umre od ove bolesti svake godine.

Prema zvaničnim podacima Registra za rak Instituta za javno zdravlje Srbije „Dr Milan Jovanović Batut u 2013. godini, u Republici Srbiji je registrovano 3594 novootkrivenih slučajeva karcinoma dojke, dok je 1647 žena izgubilo bitku sa ovom bolešću. Dostupna stručna literatura pokazuje da kada se karcinom dojke otkrije na vreme u preko 90% slučajeva lečenje ima dobru prognozu. Međutim, zbog kasnog otkrivanja bolesti smrtnost od karcinoma dojke još uvek je veoma visoka.

S obzirom da uzroci raka dojke nisu u potpunosti razjašnjeni, rano otkrivanje ove bolesti predstavlja vid sekundarne prevencije karcinoma dojke. Kako bi se dovelo do smanjenja smrtnosti ove bolesti i rak dojke dijagnostikovao u što ranijoj fazi, kao i unapredio kvalitet života obolelih žena, Svetska zdravstvena organizacija promoviše nacionalne programe za kontrolu karcinoma dojke.

Prateći preporuke Svetske zdravstvene organizacije i Evropskih zemalja sa iskustvima iz sprovođenja populacionih skrining programa, u Republici Srbiji je u decembru mesecu 2012. godine započelo sprovođenje programa organizovanog skrininga raka dojke koji ima za cilj smanjenje smrtnosti i unapređenje kvaliteta života žena obolelih od ove bolesti.

Organizovani skrining raka dojke podrazumeva pozivanje i pregled mamografijom (radiografsko snimanje) žena ciljne populacije od 50 do 69 godina jednom na svake dve godine. Kada se rak dojke otkrije u ranoj fazi bolesti, primenom adekvatne terapije i kontinuiranim lečenjem se može spasiti život i unaprediti kvalitet života obolelih žena. Jedan od ciljeva sprovođenja organizovanog skrininga raka dojke je i unapređenje svesti žena o značaju ranog otkrivanja karcinoma dojke i redovnih skrining pregleda, kao i jačanje kapaciteta zdravstvenih ustanova za sprovođenje skrininga raka dojke.

Organizovani skrining raka dojke se kontinuirano sprovodi u ukupno 35 opština na teritoriji Republike Srbije, u kojima se mamografsko snimanje obavlja u zdravstvenim ustanovama, a dodatno u 21 opštini, u kojima se snimanje vrši mobilnim mamografom. Trenutno je u toku sprovođenje drugog ciklusa organizovanog skrininga karcinoma dojke na teritoriji Republike Srbije.

Od početka sprovođenja programa organizovanog skrininga raka, pozvano je na pregled oko 355.000 žena životne dobi od 50 do 69 godina, a odaziv na mamografiju je bio oko 15% u odnosu na celokupnu ciljnu populaciju, na teritorijama opština gde se ovakav program sprovodi.

Na teritoriji ostalih opština gde se program ne sprovodi u obliku organizovanog skrininga raka dojke, odnosno gde se žene ne pozivaju lično, postoje takođe mogućnosti obavljanja preventivnog pregleda dojki žena. Preventivni pregledi se u tom slučaju obavljaju kod ginekologa i lekara opšte medicine, kada lekar pregleda ženu i ako je životne dobi od 50 do 65 godina života uputi je na mamografiju, ali ako se radi o ženama koje su mlađe od 50 godina, lekar prilikom pregleda procenjuje da li će žena biti upućena na mamografiju ili na ultrazvučni pregled dojki, ili će obaviti samo palpatorni pregled dojki koji je u datom momentu dovoljan. Žene koje u svojoj porodičnoj anamnezi imaju bliske rođake sa operisanim rakom dojke (majka, sestra) na ove preglede se javljaju bez ikakvih poziva, redovno i češće nego jedanput u periodu od dve godine.

U ovom mesecu apelujemo na žene da, ukoliko pripadaju životnoj dobi od 50 do 69 godina, posete svog ginekologa ili lekara opšte prakse i obave preventivni pregled dojke. Ovakvu praksu treba ponoviti jednom u periodu od dve godine.

Ciljna populacija tokom aktivnosti u Oktobru su i zdravstveni radnici različitog profila, pre svega ginekolozi i lekari opšte prakse čija je uloga u ovom Mesecu borbe protiv raka dojke da informišu pacijentkinje da je pregled na rano otkrivanje raka dojke potreban, poželjan i dostupan, kao i koja vrsta pregleda se savetuje zavisno od godina života i naslednih genetskih faktora.